Hoa sữa: Vẻ đẹp của Hà Nội và Vị thuốc của mùa thu

0
3434
Hoa sữa

Hoa sữa là loại cây khá phổ biến ở Việt Nam và trên thế giới. Ở Việt Nam hoa sữa như là một biểu tượng của mùa thu đặc biệt là ở thủ đô Hà Nội. Mùa hoa sữa nồng nàn, quyến rũ như tô điểm thêm cho bầu trời sắc thu. Tuy nhiên bên cạnh vẻ đẹp lãng mạn và mùi hương quyến rũ của nó thì ít ai có thể biết rằng hoa sữa là một trong những loại thảo dược giúp con người vượt qua bệnh tật. Có nhiều nghiên cứu trong và ngoài nước đã tiến hành khám phá những tác dụng của hoa sữa đối với sức khỏe của con người.

Hoa sữa thuộc họ Aponyaceae có tên khoa học là Alstonia, có nhiều ở châu Á Thái Bình Dương như Ấn Độ, Trung Quốc, Malaysia, Australia…Tại Việt Nam, hoa sữa đi vào trong thơ ca, nó như là nét đặc trưng của Hà Nội. Hoa sữa còn được gọi với tên gọi khác như mùa cua, mò cua, mồng cua…

Hoa sữa là phương thuốc từ thiên nhiên.

Các thành phấn hóa học có bản chất là alkaloids, steroids.. được chiết xuất từ nhựa, vỏ, lá cây hoa sữa là những thành phần được sử dụng để làm thuốc. Các chất có chứa alkaloids như ditamine, echitenine và echitamine lấy từ vỏ cây hoa sữa được sử dụng như một loại thuốc có tác dụng kháng khuẩn, điều trị sốt rét thay cho Quinine. Trong Đông Y, để điều trị chứng tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa, hạ sốt, điều hòa kinh nguyệt người ta thường uống nước được sắc từ vỏ cây hoa sữa. Để điều trị bệnh viêm da dây thần kinh do thiếu vitamin B1, chúng ta có thể dùng nước sắc từ lá của loại cây này.

Các chế phẩm từ hoa sữa trong điều trị bệnh được dùng khá phổ biển ở đất nước Ấn Độ. Nhiều nghiên cứu chứng minh rằng dịch tiết của vỏ cây hoa sữa có tác dụng kháng khuẩn, kháng ký sinh trùng sốt rét. Các nghiên cứu cũng cho thấy rằng hoa sữa có tác dụng bảo vệ tế bào gan, hỗ trợ trong việc điều trị ung thư bằng cách chống lại sự phát triển của tế bào ung thư, giảm đau, chống loét đường tiêu hóa và chống oxy hóa. Hoa sữa cũng có tác dụng trong việc điều trị viêm phế quản bởi vì chúng có tác dụng giãn phế quản, chống dị ứng và làm dịu các tổn thương trên da. Đối với phụ nữ đang trong thời kỳ cho con bú, thì hoa sữa được biết đến như một vị thuốc thảo dược giúp cải thiện và tăng lượng tiết sữa. Ở Ấn Độ, thành phần của kem đánh răng thường chứa các tinh chất hoa sữa.

Trong Đông y thì hoa sữa là một loại thảo dược được sử dụng trong nhiều bài thuốc. Vỏ cây hoa sữa có vị đắng, tính lạnh, có tính năng thanh nhiệt, giải độc, chỉ thống, bình suyễn, chỉ khát, triệt ngược, phát nhãn, kiện vị. Để thanh nhiệt và kích thích tiêu hóa chúng ta lấy vỏ cây hoa sữa đã phơi khô tán mịn sắc lấy nước uống, ngày uống 1-3g bột. Ngoài các tác dụng trên thì vỏ cây hoa sữa còn có tác dụng chữa đau răng, chống lở loét bằng cách sắc thật đặc lấy nước để uống. Với những bệnh nhân bị nôn mửa thiếu máu do hóa trị liệu thì dùng 20g lá cây đã sao vàng sắc lấy nước để uống. Tác dụng của cây hoa sữa trong phòng và chữa bệnh là vô cùng đa dạng và cần được tiếp tục nghiên cứu.

Nguy cơ dị ứng, nhiễm độc

Bên cạnh những công dụng có lợi trong việc phòng và chữa bệnh, nâng cao sức khỏe con người thì hoa sữa cũng có những tác dụng phụ nhất định. Đối với một số người, hoa sữa có thể là tác nhân gây dị ứng, đặc biệt đối với những bệnh nhân hen suyễn, viêm mũi dị ứng. Mùi hoa sữa thoang thoảng giúp tạo nên mùi hương êm dịu, mật độ hoa sữa nhiều quá lại có mùi hắc rất khó chịu. Đối với những người bị dị ứng, những đối tượng có nguy cơ cần tránh hoặc hạn chế tối đa tiếp xúc hoặc ở gần hoa sữa. Nên mang khẩu trang, sử dụng áo choàng , hạn chế đi qua vùng vùng có hoa sữa nở.
Hiện nay đã có tài liệu nói về độc tính của cây hoa sữa trên động vật thực nghiệm, chưa thấy trên người. Tuy nhiên nguy cơ nhiễm độc trên người vẫn có thể xảy ra. Sử dụng các chế phẩm từ hoa sữa cần được sử dụng đúng nồng độ và liều lượng để mang lại lợi ích cho sức khỏe, không nên lạm dụng quá tránh những hậu quả đáng tiếc xảy ra.