Trám | Công dụng chữa bệnh

0
74
Quả trám chữa bệnh
Trám | Công dụng chữa bệnh
5 (100%) 1 vote

Còn gọi là cảm lãm, trám trắng, cà na, thanh quả. Tên khoa học Canarium album (Lour) Raeusch (Canarium sinensis Rumph, Pimela alba Lour.) Thuộc họ Trám Burseraceae.

Thanh quả (Fructus Canarii) là quả trám trắng chín phơi hay sấy khô. Còn có tên là can thanh quả hay cảm lãm.

Mô tả cây

Trám trắng là một cây cao từ 12-15m thân mọc thẳng đứng, đường kính đạt tới 0,4-0,6m. Lá mọc so le, kép lông chim gồm 5-7 đôi lá chét, cuống lá chung dài bằng 1/4-1/3 toàn lá, cuống lá chét dài 5-8mm. Hoa hình cầu, màu trắng, mọc thành từng nhóm 2-3 thành chùy ở đầu cành hay kẽ lá. Chùy dài 8-10cm, quả hình thoi, hai đầu tù, dài 45mm, rộng 20-25mm, hạch cứng nahữn, hình thoi với 2 đồi nhọn, trong có 3 ngăn. Mùa hoa tháng 6-7, mùa quả tháng 8-10.

Phân bố, thu hái và chế biến

Cây trám mọc hoang và được trồng ở nhiều nơi trong nước ta. Người ta thường lấy quả và tháng 9-10, quả chín hái về phơi khô trong mát là được.

Ngoài việc khai thác quả, nhân dân ta còn lấy nhựa trám để làm hương thắng và để cất tinh dầu hay chế côlôphan trám.

Muốn lấy nhựa trám, người ta chích thân và nhiều khi cả trên rễ nổi trên mặt đất. Thường chỉ chích nhựa trên những cây to, đã bắt đầu cho quả. Mỗi năm, một cây trám cho từ 5 đến 8 kg nhựa. Nhựa khi mới  chảy có màu trắng xanh nhạt, dần dần đặc lại và thường được đựng trong các thùng để đem tiêu thụ tại những chợ gần đó.

Công dụng và liều dùng

Quả trám trắng chỉ mới thấy dùng trong nhân dân. Tính chất chữa bệnh của trám ghi trong các tài liệu đông y cổ là: Vị chua ngọt, chát, tính ôn, không độc, vào 2 kinh phế, lợi yết hầu sinh tân chỉ khát, giải độc, là thuốc chữa yết hầu sưng đau, hòa hãn tư bổ, có thể giải được say rượu, nọc cá độc, nọc con dải, còn dùng chữa cổ họng sưng đau, ho nhiều đờm.

Ngày dùng 2 đến 3 quả hoặc có thể hơn.

Nhựa trám dùng cất tính dầu dùng trong kỹ nghệ nước hoa, côlôphan còn lại có thể dùng trong kỹ nghệ xà phòng, vécni. Trong kháng chiến, tinh dầu đã được dùng làm dung môi chiết suất cafein trong lá chè. Trông nhân dân dùng nhựa trám trộn với thân đậu tương làm hương thơm tháp khi cúng bái ngày lễ.

>> Tham khảo thêm: Quả la hán chữa bệnh